112- در معنی بزرگی اولیا

این بزرگی اولیا از روی صورت نیست. ای والله ایشان را بالایی و بزرگی هست، اما بی چون و چگونه. آخر، این درم بالای پول است. چه معنی بالای پول است؟ از روی صورت بالای او نیست؛ که تقدیراٌ (فرضاٌ) اگر درم را بر بام نهی و زر را زیر، قطعا زر بالا باشد علی کل حال. و زر بالای درم است و لعل بالای رز است – خواه زیر خواه بالا. و همچنین سبوس بالای غربیل است و آرد زیر مانده است؛ بالا کی باشد؟ قطعا آرد باشد، اگر چه زیر است. پس بالایی از روی صورت نیست، در عالم معنی، چون آن گوهر در اوست، علی کل حال او بالاست.

شرح (استاد قمشه ای)

- این بزرگی اولیا از روی صورت نیست: حکما تقدم و تأخر را پنج نوع دانسته اند: اول تقدم زمانی، مانند تقدم حنظلۀ باد غیسی بر حافظ و منوچهری و مولانا. دوم تقدم مکانی، مانند تقدم دروازه بر شهر و  تقدم صف النعال (کفش کن) بر صدر. سوم تقدم بالطبع، مانند تقدم بسیط بر مرکب و اجزاء بر کل. چهارم تقدم بالعلیه، مانند تقدم حرکت دست بر آستین. و پنجم تقدم بالشرف، و آن تقدم چیزی است بر چیزی به سبب شرافت و بر تری در کمال و فضیلت، مانند تقدم صدر مجلس بر صف النعال و بالاتر بودن طلا از نقره و دیگر مثالهای مولانا در این مقال، و نیز مانند تقدم بعضی از رسولان الاهی بر بعضی دیگر در مراتب کمال و تقدم محمد (ص) بر جملۀ انبیای پیشین که همه از نوع تقدم بالشرف است.